طراحی الگوی توسعه حرفه‌ای مجازی دبیران جغرافیای استان خراسان جنوبی
کد مقاله : 1105-GHCONF6
نویسندگان
صادق حامدی نسب *1، شهلا رحیمی خلیل اللهی2
1استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
22- دکتری برنامه ریزی درسی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران
چکیده مقاله
هدف پژوهش، طراحی الگوی توسعه حرفه‌ای مجازی دبیران جغرافیا با تأکید بر کاربردهای هوش مصنوعی در استان خراسان جنوبی بود. روش پژوهش کیفی با رویکرد نظریه زمینه‌بنیاد و بر اساس راهبرد سیستماتیک اشتراوس و کوربین اجرا شد. با نمونه‌گیری هدفمند و رسیدن به اشباع نظری، با ۱۳ دبیر جغرافیا (۸ زن و ۵ مرد) در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته انجام شد و اعتبار یافته‌ها از طریق مقبول بودن، انتقال‌پذیری، اطمینان‌پذیری و تأییدپذیری تأمین گردید. پدیده محوری «توسعه حرفه‌ای مجازی هوش‌مصنوعی‌محور دبیران جغرافیا» شکل گرفت که ویژگی‌های اصلی آن شامل یادگیری شخصی‌سازی‌شده، تولید محتوای جغرافیایی هوشمند، تحلیل عملکرد دانش‌آموزان و شبیه‌سازی پدیده‌های جغرافیایی است. شرایط علی عبارتند از پیچیدگی روزافزون محتوای جغرافیا، نیاز به جذاب‌سازی تدریس و محدودیت‌های دوره‌های سنتی ضمن خدمت. شرایط زمینه‌ای شامل ضعف زیرساخت‌های هوشمند، نبود پلتفرم بومی و ماهیت بصری-میدانی درس جغرافیا و شرایط مداخله‌گر شامل فیلترینگ، تحریم، سرعت پایین اینترنت، فقدان حمایت سازمانی و مقاومت برخی معلمان است. راهبردها در دو سطح عملیاتی (ایجاد پلتفرم بومی، کارگاه‌های کاربردی با ابزارهای ChatGPT، Canva AI و Google Earth Engine، تشکیل جامعه مجازی معلمان) و سیاستی (رفع فیلترینگ آموزشی، بومی‌سازی ابزارها، سیاست‌های تشویقی و بودجه ویژه) پیشنهاد شد. پیامدهای اجرای الگو شامل ارتقای شایستگی حرفه‌ای، بهبود کیفیت تدریس و کاهش شکاف دیجیتال و در صورت عدم اجرا، عقب‌ماندگی حرفه‌ای و تشدید نابرابری آموزشی خواهد بود. پیشنهاد اصلی، طراحی و راه‌اندازی پلتفرم ملی توسعه حرفه‌ای هوش‌مصنوعی‌محور ویژه دبیران جغرافیا توسط وزارت آموزش‌وپرورش و پارک‌های علم و فناوری است.
کلیدواژه ها
توسعه حرفه‌ای، آموزش آنلاین، دبیران جغرافیا، زمینه بنیاد
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی