| تحلیل روایت های معلمان ابتدایی از آموزش مفاهیم جغرافیا در چارچوب نظریه یادگیری تجربی کلب |
| کد مقاله : 1265-GHCONF6 |
| نویسندگان |
|
اسماء عزیزی * استادیار گروه مدیریت آموزشی گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| آموزش مفاهیم جغرافیا در دوره ابتدایی ایران عمدتاً بر رویکرد حفظی و کتابمحور استوار است و از اصول یادگیری تجربی فاصله دارد. این وضعیت، پرورش تفکر فضایی، حس مکان و یادگیری پایدار در دانشآموزان را محدود میسازد و بررسی تجربیات زیسته معلمان را بهعنوان مجریان برنامه درسی ضروری مینماید. هدف پژوهش حاضر، تحلیل روایتهای معلمان ابتدایی ایرانی از تجربیات خود در آموزش مفاهیم جغرافیا در چارچوب نظریه یادگیری تجربی کلب بوده است. جامعه پژوهش شامل هشت معلم ابتدایی شاغل در مدارس شهرستان شهریار با حداقل پنج سال سابقه تدریس، انتخابشده به روش نمونهگیری هدفمند و بر اساس اصل اشباع نظری بود. یافتهها نشان داد که چرخه چهارمرحلهای یادگیری تجربی کلب (تجربه عینی، مشاهده تأملی، مفهومسازی انتزاعی و آزمایشگری فعال) در عمل بهطور ناقص و محدود اجرا میشود؛ تجربه عینی عمدتاً به فعالیتهای غیراصیل تقلیل یافته، مشاهده تأملی به بحثهای کوتاه محدود شده، مفهومسازی انتزاعی کتابمحور باقی مانده و آزمایشگری فعال تحت تأثیر نظام ارزشیابی و محدودیتهای ساختاری تقریباً حذف گردیده است؛ با این حال، معلمان جغرافیای زیسته کودکان را منبعی ارزشمند اما بهرهبردارینشده میدانند و گرایش آشکاری به تحقق چرخه کامل کلب دارند. پیشنهاد میشود برنامه درسی مطالعات اجتماعی دوره ابتدایی بازنگری شود، فعالیتهای میدانی محلی و پروژههای کودکمحور بهعنوان بخشهای الزامی گنجانده گردد، دورههای توسعه حرفهای معلمان بر پایه چرخه کلب طراحی شود و نظام ارزشیابی به سمت ارزیابی عملکردی و تجربی تغییر یابد تا آموزش جغرافیا به رویکردی پویا، تجربی و مؤثر در تربیت شهروندان آگاه و مسئول تبدیل گردد. |
| کلیدواژه ها |
| آموزش جغرافیا، دوره ابتدایی، نظریه یادگیری تجربی کلب، روایتهای معلمان، تحلیل تماتیک |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
